Leksykon budowlany

Dźwiękochłonność i dźwiękoizolacyjność

Należy odróżnić dwa podstawowe pojęcia: dźwiękochłonność i dźwiękoizolacyjność.

  • Dźwiękochłonność jest to zdolność do rozpraszania dźwięku i ograniczenie odbić energii dźwiękowej od powierzchni przegrody.
  • Dźwiękoizolacyjność (izolacyjność akustyczna) to zdolność do ograniczania przechodzenia energii dźwiękowej przez przegrodę.

Dzięki dobrej dźwiękochłonności w pomieszczeniu powstaje dobra atmosfera akustyczna, eliminuje się pogłos, a nawet cicha mowa jest dobrze słyszalna i zrozumiała. Im większe i wyższe, a do tego puste pomieszczenia z gładkimi ścianami tym większa uciążliwość związana z pogłosem. Docierający do nas dźwięk jest zniekształcany przez odbicia. Brak zrozumienia docierającej do słuchacza informacji np. przy słuchaniu radia prowadzi często do reakcji podwyższenia głośności. W efekcie dźwięk jest niewiele bardziej zrozumiały, przebywające w pomieszczeniu osoby czują dyskomfort, a hałas docierający do innych pomieszczeń staje się uciążliwy. Zdarza się że w sąsiednich pomieszczeniach dźwięk jest bardziej zrozumiały niż pomieszczeniu w którym jest jego źródło! Z badań wynika że dźwięki pochodzące z pomieszczeń o złej dźwiękochłonności mogą być nawet o 3 dB wyższe! Najprostszymi sposobami poradzenia sobie z problemem hałasu pogłosowego jest zawieszenie na ścianach maty, obrazków, pnących się kwiatków, a w oknach zasłon, ustawienie regału z książkami, położenie dywanu czy też wstawienie mebli z miękkimi obiciami. Generalnie chodzi o zlikwidowanie w pomieszczeniu dużych gładkich powierzchni - głównie ścian.

To, że dany materiał jest dźwiękochłonny nie oznacza ze stanowi on izolację dla dźwięków.

Materiały budowlane są albo dźwiękochłonne, albo dźwiękoizolacyjne. W praktyce aby przegroda budowlana miała obie te cechy na zadowalającym poziomie konieczne jest połączenie różnych materiałów w przemyślany sposób.

Dźwięk tworzy się wskutek drgania mechanicznego cząstek materiału dowolnego ośrodka sprężystego (np. powietrza) i drgania te rozchodzą się w tym ośrodku w postaci fal dźwiękowych. Fala napotykając na przegrodę wprawia ją w drgania. Ciężkie i masywne przegrody jest znacznie trudniej wprawić w drgania. Dlatego dźwiękoizolacyjność (izolacyjność akustyczną) najskuteczniej zapewniają przegrody o dużej masie.

Dla ścian jednowarstwowych jako zasadę można przyjąć, że im ściana jest cięższa tym stanowi lepszą barierę dla dźwięku. Grubość ściany nie ma tu praktycznie znaczenia. Ważne jest tylko jaką ma masę w przeliczeniu na 1 m2. Najlepszymi materiałami budowlanymi są tu beton, silikaty i cegła pełna.

Jeszcze lepszą dźwiękoizolacyjność można uzyskać budując przegrody warstwowe. Dla ścian warstwowych najlepszym sposobem uzyskania dobrej izolacyjności akustycznej jest połączenie dwóch warstw o dużej gęstości warstwą o małej gęstości dobrze chłonącą energię akustyczną. Dla przykładu w jednorodzinnym budownictwie szeregowym, z praktycznego punktu widzenia, jedynym sposobem uzyskania zadowalającej izolacji akustycznej pomiędzy sąsiadującymi budynkami jest oddzielenie ich ścianą warstwową. Warstwy zewnętrzne powinny mieć grubość kilkunastu cm, a najlepiej jeżeli ich grubość jest zróżnicowana. Należy bezwzględnie zadbać o to, aby te warstwy nie były w żaden nawet przypadkowy sposób ze sobą połączone (np. zaprawa, kawałki cegieł). Szczelina pomiędzy warstwami powinna mieć nie więcej jak 5 cm szerokości, a wypełniająca ją szczelnie wełna mineralna ma być tak dobrana, aby nie było możliwości osuwania się jej.

Ściany warstwowe jako wewnętrzne ściany działowe spotyka się najczęściej w postaci lekkich ścian szkieletowych. Teoretycznie przy niewielkiej masie mogą one mieć dobrą izolacyjność akustyczną. Jednak trudności związane z odpowiednim zastosowaniem odpowiednich materiałów, prawidłowym rozwiązaniem węzłów i szczegółów połączeń, a później ich wykonaniem wpływają w znaczący sposób na koszt. Te wszystkie problemy oraz znaczący wpływ przenoszenia bocznego wraz z dużą wrażliwością na wszelkiego rodzaju uszkodzenia eksploatacyjne znacznie obniża uzyskiwane w praktyce wartości izolacyjności akustycznej. To wszystko powoduje również, że ich stosowanie w budownictwie mieszkaniowym jest ze względów akustycznych ograniczone. Wykonanie ściany murowanej jest rozwiązaniem pewniejszym.

Powrót

mgr inż. Joanna Nowaczyk

Doradca Techniczny

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi